״וְכִי תִשְׁגּוּ וְלֹא תַעֲשׂוּ אֵת כׇּל הַמִּצְוֹת הָאֵלֶּה״, וּכְתִיב: ״וְהַנֶּפֶשׁ אֲשֶׁר תַּעֲשֶׂה בְּיָד רָמָה״. הוּקְשׁוּ כּוּלָּם לַעֲבוֹדָה זָרָה: מָה לְהַלָּן דָּבָר שֶׁחַיָּיבִים עַל זְדוֹנוֹ כָּרֵת וְשִׁגְגָתוֹ חַטָּאת, אַף כׇּל דָּבָר שֶׁחַיָּיבִין עַל זְדוֹנוֹ כָּרֵת וְעַל שִׁגְגָתוֹ חַטָּאת.
“Y si erráis, y no cumplís todos estos mandamientos que Dios habló a Moisés” (Números 15:22). Los Sabios entendieron este versículo como referido específicamente a las leyes de la idolatría. Y está escrito: “Y la persona que actúe con mano altiva, esa blasfema contra Dios y esa alma será cortada de en medio de su pueblo” (Números 15:30), de lo cual aprendemos que todos los mandamientos se derivan de esta yuxtaposición con la idolatría. Así como allí, con respecto a la idolatría, la referencia es a un asunto cuya violación intencional hace que uno sea pasible de castigo de karet, como está dicho: “Y esa alma será cortada”, y por su violación involuntaria uno es pasible de traer una ofrenda por el pecado; así también, cualquier asunto cuya violación intencional hace que uno sea pasible de castigo de karet, por su violación involuntaria uno es pasible de traer una ofrenda por el pecado.
וְאֶלָּא מוֹנְבַּז, שְׁגָגָה בְּמַאי? כְּגוֹן שֶׁשָּׁגַג בְּקׇרְבָּן. וְרַבָּנַן: שִׁגְגַת קׇרְבָּן לֹא שְׁמָהּ שְׁגָגָה.
La Guemará pregunta: Sin embargo, según Munbaz, quien sostiene que está incluido en la categoría de un pecador involuntario aquel que en el momento del acto sabía que estaba prohibido; si era plenamente consciente, ¿en qué sentido fue su acción involuntaria? La Guemará responde: Se refiere a un caso en el que fue involuntario con respecto al sacrificio. Él sabía que estaba cometiendo una transgresión por la cual uno es pasible del castigo de karet cuando se realiza intencionalmente; sin embargo, no sabía que estaría obligado a traer una ofrenda por el pecado si cometía la transgresión involuntariamente. Dado que no conocía todos los castigos y las formas de expiación asociadas con esa transgresión, se lo considera un pecador involuntario y está obligado a traer una ofrenda por el pecado. La Guemará pregunta: ¿Y qué sostienen los Rabinos que discrepan con Munbaz? Ellos sostienen: Ser involuntario con respecto a un sacrificio no se considera involuntario.
וְרַבָּנַן, שְׁגָגָה בְּמַאי? רַבִּי יוֹחָנָן אָמַר: כֵּיוָן שֶׁשָּׁגַג בְּכָרֵת, אַף עַל פִּי שֶׁהֵזִיד בְּלָאו. וְרֵישׁ לָקִישׁ אָמַר עַד שֶׁיִּשְׁגּוֹג בְּלָאו וְכָרֵת. אָמַר רָבָא: מַאי טַעְמָא דְּרַבִּי שִׁמְעוֹן בֶּן לָקִישׁ — אָמַר קְרָא: ״אֲשֶׁר לֹא תֵעָשֶׂינָה בִּשְׁגָגָה וְאָשֵׁם״ — עַד שֶׁיִּשְׁגּוֹג בְּלָאו וְכָרֵת שֶׁבָּהּ.
La Guemará pregunta: Y, en opinión de los Rabinos, la falta de conciencia con respecto a qué aspectos de la prohibición hace que la acción sea involuntaria? Rabí Yoḥanan dijo: Es una transgresión involuntaria ya que él desconocía que el castigo por su transgresión es karet, aunque él sabía que su acción violaba una prohibición de la Torah, y realizó la transgresión intencionalmente. Y Reish Lakish dijo que, según los Rabinos, no se considera involuntaria hasta que él desconociera tanto la prohibición como el karet, es decir, no sabía que su acción estaba prohibida por la ley de la Torah. Rava dijo: ¿Cuál es la razón de la opinión de Rabí Shimon ben Lakish? El versículo dice: “Y si una persona pecare por error de entre el pueblo común, al hacer uno de los mandamientos de Dios que no deben hacerse, y se hiciere culpable” (Levítico 4:27), lo que indica que no se considera involuntaria hasta que él desconociera la prohibición y su karet concomitante. El versículo indica que el individuo no sabía que violó “uno de los mandamientos que no deben hacerse”, es decir, que hay una prohibición de la Torah con respecto a esa acción.
וְרַבִּי יוֹחָנָן, הַאי קְרָא דְּרַבִּי שִׁמְעוֹן בֶּן לָקִישׁ מַאי עָבֵיד לֵיהּ? מִיבְּעֵי לֵיהּ לְכִדְתַנְיָא: ״מֵעַם הָאָרֶץ״ — פְּרָט לִמְשׁוּמָּד. רַבִּי שִׁמְעוֹן בֶּן אֶלְעָזָר אוֹמֵר מִשּׁוּם רַבִּי שִׁמְעוֹן: ״אֲשֶׁר לֹא תֵעָשֶׂינָה בִּשְׁגָגָה וְאָשֵׁם״. הַשָּׁב מִידִיעָתוֹ — מֵבִיא קׇרְבָּן עַל שִׁגְגָתוֹ, לֹא שָׁב מִידִיעָתוֹ — אֵינוֹ מֵבִיא קׇרְבָּן עַל שִׁגְגָתוֹ.
La Guemará pregunta: ¿Y qué hace Rabí Yoḥanan con ese versículo citado como prueba por Rabí Shimon ben Lakish? La Guemará responde: Lo necesita para aquello que fue enseñado en una baraita: La expresión: “Del pueblo común” (Levítico 4:27) enseña que solo algunos pecadores, y no todos, traen sacrificios por sus pecados involuntarios. Viene para excluir a un apóstata. Cuando un apóstata peca involuntariamente, no está obligado a traer una ofrenda por el pecado incluso después de arrepentirse. Rabí Shimon ben Elazar dice en nombre de Rabí Shimon: Esta halakha se deriva de la expresión en ese versículo: “Que no debe hacerse, y se hace culpable.” Quien se arrepiente debido a su conciencia, es decir, quien se arrepiente tan pronto como se da cuenta de que cometió una transgresión, trae un sacrificio por su transgresión involuntaria. Sin embargo, quien no se arrepiente debido a su conciencia de que pecó, por ejemplo, un apóstata que continúa pecando incluso después de darse cuenta de que cometió una transgresión, no trae una ofrenda por su acción involuntaria. Rabí Yoḥanan entendió el versículo de acuerdo con la opinión de Rabí Shimon ben Elazar.
תְּנַן: אֲבוֹת מְלָאכוֹת אַרְבָּעִים חָסֵר אַחַת. וְהָוֵינַן בַּהּ: מִנְיָנָא לְמָה לִי? וְאָמַר רַבִּי יוֹחָנָן: שֶׁאִם עֲשָׂאָן כּוּלָּן בְּהֶעְלֵם אֶחָד — חַיָּיב עַל כׇּל אַחַת וְאַחַת. הֵיכִי מַשְׁכַּחַתְּ לַהּ — בִּזְדוֹן שַׁבָּת וְשִׁגְגַת מְלָאכוֹת.
La Guemará cita una prueba de lo que aprendimos en una mishná: El número de categorías principales de labores prohibidas en Shabat es cuarenta menos una, que la mishná procede a enumerar. Y discutimos esta mishná: ¿Por qué necesito este recuento de cuarenta menos una? ¿No basta con enumerar simplemente las labores prohibidas? Y Rabí Yoḥanan dijo: El recuento fue incluido para enseñar que si realizó todas las labores prohibidas en el curso de un solo lapso de desconocimiento durante el cual no era consciente de la prohibición implicada, es responsable por todas y cada una de ellas. Por lo tanto, la mishná indicó que se podría concebir que una persona fuera responsable de traer treinta y nueve ofrendas por el pecado. ¿En qué circunstancias puedes encontrar un caso en el que alguien sería responsable por violar inadvertidamente las treinta y nueve labores? Debe ser en un caso en que, con respecto a Shabat, sus acciones fueron intencionales, ya que sabía que era Shabat; y, con respecto a las labores prohibidas, sus acciones fueron inadvertidas, ya que no sabía que estas labores están prohibidas en Shabat.
בִּשְׁלָמָא לְרַבִּי יוֹחָנָן, דְּאָמַר כֵּיוָן שֶׁשָּׁגַג בְּכָרֵת אַף עַל פִּי שֶׁהֵזִיד בְּלָאו — מַשְׁכַּחַתְּ לַהּ כְּגוֹן דְּיָדַע לֵהּ לְשַׁבָּת בְּלָאו. אֶלָּא לְרַבִּי שִׁמְעוֹן בֶּן לָקִישׁ, דְּאָמַר עַד שֶׁיִּשְׁגּוֹג בְּלָאו וּבְכָרֵת — דְּיָדַע לֵיהּ לְשַׁבָּת בְּמַאי? דְּיָדְעֵהּ בִּתְחוּמִין, וְאַלִּיבָּא דְּרַבִּי עֲקִיבָא.
Concedido, según Rabí Yoḥanan, quien dijo: Una vez que él fue inadvertido con respecto al hecho de que el castigo por su transgresión es karet, aunque él sabía que su acción constituía una violación de una prohibición de la Torah, y realizó la transgresión intencionalmente, se le considera como alguien que pecó inadvertidamente, encuentras esa posibilidad en un caso en el que él sabía que realizar trabajo en Shabat implica la violación de una prohibición de la Torah, pero no sabía que el castigo por violar esa prohibición es karet. Sin embargo, según Rabí Shimon ben Lakish, quien dijo: No se considera inadvertido hasta que él haya sido inadvertido con respecto a tanto la prohibición como el karet, el resultado es que desconoce por completo todas las labores prohibidas de Shabat. Si es así, cuando Rabí Yoḥanan dijo que el caso en el que uno sería responsable de traer treinta y nueve ofrendas por el pecado es aquel en el que, con respecto a Shabat, sus acciones fueron intencionales porque sabía que era Shabat, surge la pregunta: ¿Con respecto a qué aspecto de Shabat tenía conocimiento? Si desconocía por completo todas las labores prohibidas en Shabat, ¿en qué sentido fueron sus acciones intencionales con respecto a Shabat? La Guemará responde: Él sabía las halakhot de la prohibición de los límites de Shabat, de acuerdo con la opinión de Rabí Akiva. Según Rabí Akiva, la prohibición de ir más allá de cierta distancia fuera de los límites de la ciudad en Shabat es ley de la Torah y no meramente un decreto rabínico.
מַאן תְּנָא לְהָא דְּתָנוּ רַבָּנַן: שָׁגַג בָּזֶה וּבָזֶה — זֶהוּ שׁוֹגֵג הָאָמוּר בַּתּוֹרָה. הֵזִיד בָּזֶה וּבָזֶה — זֶהוּ מֵזִיד הָאָמוּר בַּתּוֹרָה. שָׁגַג בְּשַׁבָּת וְהֵזִיד בִּמְלָאכוֹת, אוֹ שֶׁשָּׁגַג בִּמְלָאכוֹת וְהֵזִיד בְּשַׁבָּת, אוֹ שֶׁאָמַר: יוֹדֵעַ אֲנִי שֶׁמְּלָאכָה זוֹ אֲסוּרָה, אֲבָל אֵינִי יוֹדֵעַ שֶׁחַיָּיבִין עָלֶיהָ קׇרְבָּן אוֹ לֹא — חַיָּיב. כְּמַאן — כְּמוֹנְבַּז.
La Guemará pregunta: ¿Quién es el tanna que enseñó esta baraita? Como enseñaron los Sabios: Si alguien actuó sin darse cuenta con respecto a esto, el hecho de que es Shabat, y a aquello, las labores prohibidas específicas, ese es el caso de transgresión inadvertida declarado en la Torah. Si alguien actuó intencionalmente con respecto a esto y aquello, ese es el caso de transgresión intencional declarado en la Torah. Si alguien actuó sin darse cuenta con respecto al Shabat y intencionalmente con respecto a las labores, es decir, olvidó que era Shabat, pero sabía que esas labores están prohibidas cuando es Shabat; o si alguien actuó sin darse cuenta con respecto a las labores e intencionalmente con respecto al Shabat, es decir, no sabía que estas labores están prohibidas, pero sabía que el trabajo está prohibido en Shabat, o, incluso si dijo: Sé que esta labor está prohibida en Shabat; sin embargo, no sé si uno es o no responsable de traer un sacrificio por su realización, está obligado a traer una ofrenda por el pecado como cualquiera que peca sin darse cuenta. ¿De acuerdo con la opinión de quién es esta baraita? Es de acuerdo con la opinión de Munbaz, quien sostiene que uno es considerado un pecador inadvertido incluso en un caso en el que fue inadvertido solo con respecto al sacrificio.
אָמַר אַבָּיֵי: הַכֹּל מוֹדִים בִּשְׁבוּעַת בִּיטּוּי, שֶׁאֵין חַיָּיבִין עָלֶיהָ קׇרְבָּן עַד שֶׁיִּשְׁגּוֹג בְּלָאו שֶׁבָּהּ. ״הַכֹּל מוֹדִים״, מַאן — רַבִּי יוֹחָנָן. פְּשִׁיטָא, כִּי קָאָמַר רַבִּי יוֹחָנָן, הֵיכָא דְּאִיכָּא כָּרֵת, אֲבָל הָכָא דְּלֵיכָּא כָּרֵת — לָא!
Abaye dijo: Todos están de acuerdo con respecto a un juramento sobre una declaración, un caso en el que alguien juró prohibirse u obligarse a sí mismo a realizar una acción, que la halakha es la siguiente: Si viola su juramento, solo es responsable de traer una ofrenda si actuó sin darse cuenta con respecto a su prohibición, es decir, no sabía que está prohibido por la ley de la Torah violar un juramento. La Guemará pregunta: ¿A la opinión de quién se refiere Abaye en la frase: Todos están de acuerdo? Ciertamente, es la opinión de Rabbi Yoḥanan con respecto a la opinión de los Rabinos en su disputa con Munbaz. Aunque Rabbi Yoḥanan generalmente sostiene que el hecho de que uno actúe sin darse cuenta con respecto a karet es suficiente para considerar su acción involuntaria, el caso de un juramento es diferente. La Guemará pregunta: En el caso de un juramento, es obvio que él estaría de acuerdo. Cuando Rabbi Yoḥanan dice que no es necesario actuar sin darse cuenta con respecto a la prohibición, es en un caso en el que hay una prohibición castigada con karet; sin embargo, aquí, donde no hay castigo de karet, Rabbi Yoḥanan no diría eso. Obviamente, está de acuerdo en que uno debe actuar sin darse cuenta con respecto a la prohibición. Parece que no hay nada nuevo en la declaración de Abaye.
סָלְקָא דַּעְתָּךְ אָמֵינָא, הוֹאִיל וְחַיָּיב קׇרְבָּן — חִידּוּשׁ הוּא, דִּבְכָל הַתּוֹרָה כּוּלָּהּ לָא אַשְׁכְּחַן לָאו דְּמַיְיתֵי עֲלֵיהּ קׇרְבָּן, וְהָכָא מַיְיתֵי — כִּי שָׁגַג בְּקׇרְבָּן נָמֵי לִיחַיַּיב,
La Guemará explica: Podría pasar por tu mente decir lo siguiente: Dado que la obligación de traer una ofrenda en el caso del juramento es una halakha novedosa, pues en toda la Torah en su totalidad no encontramos una prohibición cuya transgresión inadvertida haga que una persona sea responsable de traer una ofrenda y cuya transgresión intencional no sea castigada con karet; y aquí, una persona es responsable de traer una ofrenda por su transgresión inadvertida, podría haber dicho que si actuó inadvertidamente, es decir, no sabía que estaría obligado, con respecto a la ofrenda, que también sea responsable según los Rabinos, que discrepan de Munbaz.